Balans in veilig en gezond werken.

Toename werkdruk, afname arbomaatregelen

Werkgevers signaleren een stijging van werkdrukrisico’s voor werknemers. Bedrijven nemen minder maatregelen op arbo- en verzuimbeleid. Ook neemt de innovatie af. Dit blijkt uit de Werkgevers Enquête Arbeid, WEA 2012, een onderzoek onder ruim 5.000 vestigingen van bedrijven en instellingen.

Werkdruk groeiend probleem

Werkdruk is een omvangrijk en groeiend risico volgens werkgevers. In 2012 benoemt 44% werkdruk als belangrijk risico, tegenover 41% in 2010. Er is een groot verschil naar vestigingsgrootte en aard van het bedrijf: vergeleken met kleinere vestigingen rapporteren vooral werkgevers van grotere vestigingen vanaf vijftig werknemers, en vestigingen met een non-profit-karakter vaak de aanwezigheid van werkdrukrisico’s. In 2012 bedroeg dit circa 65%. Dat is zo’n 20% meer dan in kleinere vestigingen en profit-bedrijven.

Werkdruk en ontslag

Ontslag lijkt werkdrukrisico’s te vergroten voor het ‘zittende’, overgebleven personeel. Werkgevers van vestigingen die in 2012 ontslag doorvoerden vanwege bedrijfseconomische reden (bij het meeste recente ontslaggeval), rapporteren relatief vaak werkdruk als een van de belangrijkste arbeidsrisico’s: 53%. Bij bedrijven zonder recent ontslag om bedrijfseconomische reden, was het werkdrukrisico aanwezig in 43% van de vestigingen. Het aantal vestigingen dat een bedrijfseconomische reden opvoerde voor het laatste ontslaggeval, steeg tussen eind 2010 en eind 2012 van 9% naar 13%. Relatief sterk was de toename in gezondheids- en welzijnszorg (van 3% naar 10%) en de handel (van 7% naar 14%).

Minder arbobeleid en innovatie

Verder blijkt op het vlak van invoering van nieuwe arbo- en verzuimmaatregelen dat 37% van de vestigingen in 2012 géén nieuwe maatregelen trof in de voorgaande twee jaar – een substantieel verschil met de 30% in 2010. Bedrijven houden kennelijk de ‘hand op de knip’ als het gaat om investeringen in arbo- en verzuimbeleid.
De WEA toont ook een afname tussen 2010 en 2012 in het aandeel organisaties dat innoveerde. Gevraagd of de vestiging in de afgelopen twee jaar een nieuw of in belangrijke mate verbeterd product of dienst introduceerde, gaf in 2010 60% een bevestigend antwoord. Dit daalde naar 55% in 2012. Ook was er een lichte afname in innovatie van het productieproces of dienstverlening (van 53% naar 51%). Kennelijk investeert men minder in een innovatieve ‘overlevingsstrategie’, terwijl dit op de langere termijn wellicht vruchten kan afwerpen.

Kwalificaties en vacatures

De mate waarin het personeel gekwalificeerd was voor hun werk nam toe. Meer werkgevers vonden dat hun personeel wat betreft de kwalificaties en ervaring voldoende waren toegerust voor het werk. Dit steeg van 86% gemiddeld per vestiging in 2010 naar 90% in 2012. Een verklaring kan zijn dat de ‘zwakkere’ – minder gekwalificeerde – broeders zijn vertrokken. Het blijkt namelijk dat werkgevers die werknemers ontsloegen vanwege een bedrijfseconomische reden vaker dan in 2010 aangeven dat werknemers te hoog zijn opgeleid voor hun taken (overscholing). Het percentage vestigingen met vacatures nam relatief sterk af tussen eind 2010 en 2012, met acht procentpunten: bijna een halvering. Eind 2012 had nog slechts een op de tien vestigingen vacatures. De afname in vestigingen met vacatures deed zich voor in alle sectoren en in alle vestigings-grootteklassen.

Bron: TNO

Meer informatie over verzuimmanagement Arbomanager